Przebarwienia hormonalne na twarzy – dlaczego się pojawiają i jak je usunąć?
- Jak powstają przebarwienia skóry?
- Jakie są przyczyny przebarwień skóry na twarzy?
- Jak hormony wpływają na widoczność przebarwień?
- Plamy hormonalne – jakie badania wykonać?
- Jak usunąć przebarwienia hormonalne na twarzy?
- Jakie są domowe sposoby na przebarwienia skórne?
- Przebarwienia hormonalne na twarzy – podsumowanie
- Bibliografia
Jak powstają przebarwienia skóry?
Zmiany pigmentacyjne na skórze nie są jedynie defektem kosmetycznym – coraz częściej traktuje się je jako sygnał zaburzeń w funkcjonowaniu organizmu. Gdy w ciele dochodzi do zaburzeń hormonalnych, nadmiernej ekspozycji na słońce lub stanów zapalnych, melanocyty zaczynają działać nieregularnie, zaburzając naturalną produkcję melaniny. W efekcie na twarzy pojawiają się ciemniejsze plamy o nieregularnym kształcie, które stają się widocznym problemem estetycznym.
Tego typu zmiany są wynikiem miejscowego nagromadzenia barwnika, który nie został równomiernie rozłożony. Istnieje wiele rodzajów przebarwień, a ich dokładne rozpoznanie ma kluczowe znaczenie dla doboru skutecznej terapii. Choć ich przyczyny bywają różne, mechanizm powstawania pozostaje wspólny — to reakcja skóry na zakłócenia w procesie pigmentacji, które pojawiają się, gdy naturalna równowaga ulega zaburzeniu.
Jakie są przyczyny przebarwień skóry na twarzy?
Przebarwienia na twarzy powstają w wyniku złożonych procesów biologicznych, które mogą być aktywowane przez różnorodne czynniki. Każdy z nich wpływa na aktywność melanocytów i może prowadzić do nadmiernej syntezy barwnika, czyli melaniny. Do najczęściej występujących przyczyn należą:
- promieniowanie UV – intensywna ekspozycja na słońce bez odpowiedniej ochrony przyspiesza produkcję melaniny, co skutkuje pojawieniem się przebarwień;
- czynniki genetyczne – uwarunkowania dziedziczne mogą predysponować do nierównomiernego rozmieszczenia barwnika i większej podatności skóry na hiperpigmentację;
- zmiany hormonalne – szczególnie w okresie ciąży, menopauzy lub podczas stosowania antykoncepcji hormonalnej, kiedy w organizmie dochodzi do zaburzeń równowagi hormonalnej;
- niektóre choroby – schorzenia tarczycy, wątroby oraz przewlekłe stany zapalne mogą wpływać na funkcjonowanie melanocytów i prowadzić do miejscowych przebarwień;
- procesy starzenia – z wiekiem aktywność komórek barwnikowych staje się mniej stabilna, a skóra wolniej się regeneruje, co sprzyja utrwalaniu plam pigmentacyjnych.
Eksfoliujący nocny krem redukujący przebarwienia skutecznie wyrównuje koloryt skóry i wspiera jej regenerację. Wygładza cerę, złuszcza martwe komórki naskórka i poprawia teksturę skóry.
Jak hormony wpływają na widoczność przebarwień?
Wpływ hormonów na widoczność przebarwień skóry opiera się na precyzyjnym, biologicznym mechanizmie związanym z regulacją pracy melanocytów. Zmiany poziomu hormonów, takich jak estrogeny i progesteronu, bezpośrednio oddziałują na receptory hormonalne obecne w komórkach skóry. Wysokie stężenia tych hormonów – szczególnie w ciąży, podczas stosowania antykoncepcji hormonalnej czy w okresie menopauzy – stymulują przysadkę mózgową do zwiększonej produkcji MSH (melanotropiny). MSH z kolei aktywuje melanocyty, które rozpoczynają intensywną produkcję melaniny.
W efekcie dochodzi do lokalnego nagromadzenia barwnika i powstania plam pigmentacyjnych, z których najbardziej charakterystyczna jest melasma – ciemne, rozlane zmiany, które najczęściej pojawiają się na policzkach, czole i nad górną wargą. Co istotne, nadmierna ilość melaniny nie jest równomiernie rozkładana, dlatego przebarwienia te mają nieregularny kształt i różny stopień nasilenia.
Dodatkowo hormony wpływają na enzym tyrozynazę – kluczowy element szlaku syntezy melaniny. Zwiększona aktywność tyrozynazy w wyniku działania hormonów płciowych lub hormonów tarczycy przyspiesza melanogenezę, co nasila widoczność istniejących przebarwień lub prowadzi do powstawania nowych. Zaburzenia hormonalne mogą też pośrednio wpływać na procesy zapalne skóry, jak w przypadku trądziku, gdzie przebarwienia pozapalne są częstym następstwem niewłaściwej regeneracji skóry.
Plamy hormonalne – jakie badania wykonać?
Aby skutecznie poradzić sobie z problemem, jakim są przebarwienia hormonalne na twarzy, kluczowe jest ustalenie ich rzeczywistego podłoża. Nie można tego zrobić bez odpowiednich badań, które pozwolą na precyzyjną diagnozę i wdrożenie celowanego leczenia. Proces diagnostyczny powinien rozpocząć się od konsultacji dermatologicznej, a w wielu przypadkach również endokrynologicznej. Obejmuje on szczegółowy wywiad, ocenę zmian w dermoskopii oraz – w razie potrzeby – badanie lampą Wooda, które pozwala ocenić głębokość i rozległość przebarwień.
W dalszym etapie warto zlecić badania laboratoryjne, obejmujące oznaczenie poziomu:
- hormonów płciowych (FSH, LH, estradiol, progesteron, prolaktyna, testosteron);
- hormonów tarczycy (TSH, fT3, fT4);
- przeciwciał przeciwtarczycowych.
W niektórych przypadkach konieczne może być również oznaczenie kortyzolu czy ACTH. Co więcej, u osób z przewlekłymi przebarwieniami warto rozważyć badania oceniające aktywność tyrozynazy.
Jak usunąć przebarwienia hormonalne na twarzy?
W praktyce klinicznej usuwanie przebarwień opiera się na połączeniu medycyny estetycznej z pielęgnacją domową i – w razie potrzeby – wsparciem endokrynologicznym. Do skutecznych metod należą:
- peelingi chemiczne – to jedna z najczęściej stosowanych procedur w terapii przebarwień hormonalnych. Złuszczają warstwę naskórka, przyspieszając jego odnowę i stopniowo rozjaśniając skórę. Wykorzystywane są m.in. kwas glikolowy, mlekowy czy migdałowy;
- laseroterapia – lasery frakcyjne czy IPL umożliwiają precyzyjne rozbijanie złogów melaniny i pobudzają skórę do regeneracji. Zabiegi te przynoszą dobre rezultaty, szczególnie w połączeniu z innymi metodami;
- terapia osoczem bogatopłytkowym (PRP) – wykorzystuje naturalny potencjał regeneracyjny organizmu. Osocze stymuluje odnowę komórkową i wspiera rozjaśnianie skóry, poprawiając jej strukturę i koloryt;
- mezoterapia mikroigłowa – wprowadza substancje aktywne bezpośrednio do skóry, wspomagając jej odżywienie i rozjaśnienie przebarwień.
Jakie są domowe sposoby na przebarwienia skórne?
Domowa pielęgnacja może stanowić cenne wsparcie w redukcji przebarwień skórnych, szczególnie tych o łagodnym nasileniu, takich jak przebarwienia pozapalne czy przebarwienia hormonalne we wczesnym stadium. Choć nie zastąpi specjalistycznej terapii, regularne stosowanie kremów i innych preparatów pozwala złagodzić przebarwienia, rozjaśnić skórę i poprawić jej ogólną kondycję. Kluczem do sukcesu jest systematyczność, cierpliwość oraz dobór składników aktywnych o udowodnionej skuteczności.
Pomoc mogą stanowić:
- rozjaśniające składniki, takie jak kwas azelainowy, witamina C czy kwas hialuronowy, które wspierają odnowę komórkową i hamują nadmierną syntezę melaniny;
- kosmetyki o działaniu eksfoliującym – np. Eksfoliujący nocny krem redukujący przebarwienia Bielenda Professional, który delikatnie złuszcza naskórek, wyrównując koloryt i poprawiając strukturę skóry;
- preparaty o działaniu antyoksydacyjnym, takie jak Liposomowy booster depigmentacyjny 20% Witaminy C i Liposomowa Kurkumina Bielenda Professional, wspierają walkę z przebarwieniami poprzez redukcję stresu oksydacyjnego i blokowanie przenoszenia melaniny do wyższych warstw naskórka;
- produkty nowej generacji, takich jak EGZOSOMY MŁODOŚCI – Bielenda, które wspomagają regenerację skóry na poziomie komórkowym i mogą pozytywnie wpływać na przebarwienia wywołane zaburzeniami hormonalnymi;
- ochrona przeciwsłoneczna – nawet najlepsze preparaty nie przyniosą oczekiwanych rezultatów, jeśli skóra będzie narażona na promieniowanie UV, które aktywuje stany zapalne i nasila pigmentację.
Pamiętajmy, że choć kosmetyki w postaci kremów czy serum mogą przynieść poprawę, w przypadku uporczywych zmian – zwłaszcza gdy chodzi o przebarwienia hormonalne – konieczna może być konsultacja ze specjalistą i rozszerzenie terapii o profesjonalne zabiegi.
Liposomowy booster depigmentacyjny działa rozjaśniająco i rewitalizująco dla skóry z oznakami fotostarzenia, borykającej się z nierównomiernym kolorytem i utratą jędrności.
Przebarwienia hormonalne na twarzy – podsumowanie
Podsumowując, przebarwienia skóry na twarzy:
- to problem, który szczególnie często dotyczy kobiet i w wielu przypadkach ma związek z zaburzeniami hormonalnym;
- powstają w wyniku nadmiernej aktywności melanocytów, stymulowanej przez wahania poziomu estrogenów i progesteronu;
- najczęściej mają postać odgraniczonych ognisk przebarwień na policzkach, czole i nad górną wargą;
- są wynikiem zmian w poziomie hormonów zachodzące w ciąży, podczas menopauzy, a także w trakcie cyklu miesiączkowego, czy stosowania antykoncepcji hormonalnej;
- nieraz są efektem niektórych chorób, takich jak PCOS, niedoczynność tarczycy czy dysfunkcje nadnerczy, co może prowadzić do przebarwień hormonalnych jako jednej z konsekwencji zaburzeń hormonalnych;
- wymagają konsekwentnej pielęgnacji domowej, opartej na stosowaniu kremów z kwasami (np. kwas azelainowy, witamina C), rozjaśniających i wyrównujących koloryt skóry;
- w trudniejszych przypadkach mogą wymagać konsultacji specjalistów, którzy dobiorą indywidualny plan leczenia.
Bibliografia
- Mobasher P. i inni, Catamenial Hyperpigmentation: A Review. J Clin Aesthet Dermatol. 2020 Jun;13(6):18-21.
- Engler-Jastrzębska M., Kamm A., Molekularne podstawy pigmentacji skóry. Etiologia i profilaktyka hiperpigmentacji, 3 / 2019 / vol. 8 Kosmetologia Estetyczna.
- Czerwonka W., Przebarwienia skóry. Etiologia i leczenie za pomocą lasera, 2 / 2015 / vol. 4Kosmetologia Estetyczna.
- Rokowska-Waluch A., Kałużyńska K., Chojnicki M., Wpływ zmian hormonalnych zachodzących w organizmie kobiety na stan skóry, Przegląd Dermatologiczny, 2009.
- Cario M., How hormones may modulate human skin pigmentation in melasma: An in vitro perspective. Exp Dermatol. 2019 Jun;28(6):709-718.









